Dövizli faturada kur Çeviri tarihine göre alınır, boşsa kayıt tarihinden; GGB0 başlık doğrulamasıyla çeviri tarihi belge tarihinden farklıysa uyarı.
Dövizli bir faturanın TRY karşılığı belge başlığındaki Çeviri tarihine göre hesaplanır; alan boşsa kur kayıt tarihinden gelir. Bu yazıda farkı aynı faturayla gösteriyor, ardından çeviri tarihi belge tarihinden farklıysa kullanıcıyı uyaran bir başlık doğrulaması kuruyoruz.
Bu yazı ECC 6.0 EhP8 üzerinde yazıldı. Kullanılan işlemler: F-43, FB60, SE91, GGB0 ve OB28; alan BKPF-WWERT (Çeviri tarihi).
Soru
Yabancı para birimiyle düzenlenmiş bir faturayı kaydederken TRY karşılığı hangi günün kuruyla hesaplanmalı? Vergi Usul Kanunu yabancı para işlemlerinin işlem tarihindeki kurla değerlenmesini ister. Uygulamada bu çoğunlukla faturanın tarihi, yani belge tarihi olarak yorumlanır.
SAP'de kur, belge başlığındaki Çeviri tarihi (BKPF-WWERT) alanına göre belirlenir. Bu alan boş bırakılırsa sistem kayıt tarihini kullanır. Günlük işlerde fatura genellikle belge tarihiyle aynı gün kaydedildiği için bu bir sorun yaratmaz. Ama fatura birkaç gün sonra kaydediliyorsa ya da kapanmış bir dönemden sonraki bir aya alınıyorsa, kur sessizce kayıt tarihinden gelir.
Aynı fatura, iki farklı kur
Hamburg'daki satıcımızdan 10.11.2026 tarihli 1.000 EUR'luk bir faturayı 14.11.2026'da F-43 ile kaydediyoruz. Önce Çeviri tarihi alanını boş bırakıyoruz:
![]() |
Ekran 1: F-43 başlık: belge tarihi 10.11, kayıt tarihi 14.11, Çeviri tarihi boş. |
Genel bakış ekranında Çeviri tarihi 14.11.2026 ile dolmuş; kur 14.11'in kuru. Aynı girişi bu kez başlıkta Çeviri tarihi = 10.11.2026 ile yaptığımızda kur ve tutarlar değişiyor:
- [tab]
| Çeviri tarihi boş (14.11) | Çeviri tarihi 10.11 | Fark | |
|---|---|---|---|
| Kur (EUR/TRY) | 55,50330 | 56,01280 | |
| TRY | 55.503,30 | 56.012,80 | 509,50 |
| USD | 1.105,81 | 1.118,29 | 12,48 |
Dört günlük bir gecikme, 1.000 EUR'luk bir faturada 509,50 TRY'lik fark yaratıyor. Belge tarihinin kuruyla kaydedilen fatura:
Satıcı faturası (F-43) · BPB: EUR · UPB: TRY · kur 56,01280 (çeviri tarihi 10.11.2026)
| Hesap | BPB Borç | BPB Alacak | UPB Borç | UPB Alacak |
|---|---|---|---|---|
| 653000000 Komisyon giderleri | 1.000,00 | 56.012,80 | ||
| 320100000 Satıcılar (3000002 Hamburg) | 1.000,00 | 56.012,80 |
Aynı ekranlarda dikkat çeken bir ayrıntı daha var: ödeme koşulunun temel tarihi 10.11, yani belge tarihi. Bu sistemin değişmez bir davranışı değil, ödeme koşulunun ayarı: OBB8'de her ödeme koşulu için temel tarihin belge tarihinden mi, kayıt tarihinden mi, giriş tarihinden mi hesaplanacağı seçilir. Bizim ödeme koşulumuzda belge tarihi seçili. Bu durumda Çeviri tarihi girilmezse vade belge tarihini, kur ise kayıt tarihini izler; aynı fatura için iki farklı tarih kullanılmış olur.
Seçenekler
Çeviri tarihinin belge tarihinden alınmasını sağlamanın iki yolu var:
- İkame (OBBH): Belge kaydedilirken WWERT alanını otomatik olarak belge tarihiyle doldurmak. Kullanıcının hiçbir şey hatırlaması gerekmez. Ama hangi belge türlerine uygulanacağı listesinin bakımı gerekir; yeni bir fatura belge türü açılıp listeye eklenmezse kural sessizce devre dışı kalır. Lojistik faturada (MIRO) kur MM tarafında belirlendiği için, FI başlığına yapılan bir ikamenin orada nasıl davranacağı da ayrıca test edilmelidir.
- Kararı kullanıcıya bırakıp uyarmak: İkame yok. Çeviri tarihi belge tarihinden farklıysa sistem bir uyarı verir. Kullanıcı ya Çeviri tarihine belge tarihini yazar ya da bilerek başka bir tarihin kurunu kullandığını Enter ile onaylar.
Biz ikincisini seçtik. Faturaların büyük çoğunluğu zaten belge tarihiyle aynı gün kaydediliyor; istisnalar az. Uyarı hiçbir veriyi değiştirmediği için, yanlış çalışsa bile en fazla gereksiz bir ileti gösterir. Sözleşmede başka bir kur tarihi yazan durumlar gibi bilinçli istisnaları da engellemez.
Kurulum
1. İleti (SE91)
Kendi ileti sınıfımıza (ZTR10) 004 numaralı iletiyi ekledik. İki değişken: &1 çeviri tarihi, &2 belge tarihi. Uzun metinde kullanıcıya ne yapacağını anlatıyoruz. FB60 paragrafının neden böyle yazıldığını aşağıda göreceğiz.
2. Doğrulama (GGB0)
Kontrol belge başlığıyla ilgili olduğu için çağrı noktası 1 (belge başlığı) üzerinde çalışıyor. Bir doğrulama tek bir çağrı noktası için tanımlanır; mevcut ZTR10 belge kalemi (çağrı noktası 2) için olduğundan, başlık kontrolleri için ZTR10B adında yeni bir doğrulama açtık.
| Bölüm | Değer |
|---|---|
| Ön koşul | BKPF-BUKRS = 'TR10' AND ( BKPF-BLART = 'KR' OR BKPF-BLART = 'KG' ) AND BKPF-WAERS <> 'TRY' |
| Kontrol | BKPF-WWERT = BKPF-BLDAT |
| İleti | W (uyarı), ZTR10 / 004, değişkenler BKPF-WWERT ve BKPF-BLDAT |
Tasarımda iki karar var:
- Kontrol "çeviri tarihi boş mu" değil, "çeviri tarihi belge tarihine eşit mi". Testlerde gördük ki sistem boş bırakılan çeviri tarihini doğrulamadan önce kayıt tarihiyle dolduruyor. "Boş mu" diye kontrol eden bir kural hiç çalışmazdı.
- Ön koşulda "belge tarihi kayıt tarihinden farklı" şartı yok. Tarihler aynı olsa bile kullanıcı Çeviri tarihine elle farklı bir tarih yazabilir (bilerek ya da yazım hatasıyla). Tarihler aynı ve Çeviri tarihi boşsa sistem onu kayıt tarihi, yani belge tarihi ile doldurduğu için kontrol sessizce geçer; kullanıcı gereksiz bir uyarı görmez.
MIRO'dan gelen faturalar (RE) kapsam dışında, çünkü orada kur MM tarafında belirleniyor.
3. Atama (OB28)
![]() |
Ekran 9: OB28: çağrı noktası 1'e ZTR10B, 2'ye ZTR10. |
Testler
Dört durumu F-43 ile, kaydetmeden denedik:
| Test | Belge tarihi | Kayıt tarihi | Çeviri tarihi | Sonuç |
|---|---|---|---|---|
| 1 | 10.11 | 14.11 | boş | Uyarı |
| 2 | 10.11 | 14.11 | 10.11 | Uyarı yok |
| 3 | 14.11 | 14.11 | boş | Uyarı yok |
| 4 | 14.11 | 14.11 | 12.11 | Uyarı |
- [tab]
Uyarı, başlık bilgileri girilip Enter'a basıldığı anda geliyor; kullanıcı daha satır girmeden düzeltme fırsatı buluyor. Tarihler iletide okunur biçimde görünüyor ve uyarı Enter ile geçilebiliyor.
FB60'ta ne oluyor?
Çoğu kullanıcı satıcı faturalarını F-43 ile değil FB60 ile girer. FB60'ta kur ve çeviri tarihi Ulusal para birimi sekmesinde yer alır ve normalde değiştirilemez. Uyarı geldiğinde ise iki alan da açılıyor:
- [tab]
Kullanıcı Çeviri tarihine belge tarihini yazıp Enter'a bastığında kur 10.11'in kuruna dönüyor ve uyarı kayboluyor. Tutarlar girildiğinde TRY ve USD, belge tarihinin kurlarıyla hesaplanıyor:
![]() |
Ekran 14: FB60: 56.012,80 TRY, 1.118,29 USD. |
Sorun düzeltildiğinde alanlar yeniden kapanıyor. Doğrulamayı geçici olarak devre dışı bırakıp aynı girişi yaptığımızda alanlar kapalı kaldı. Yani alanları açan şey uyarının kendisi. İletinin değişkenlerini kaldırdığımızda da alanlar açıldı; değişkenlerin bu davranışta bir rolü yok.
Özet
- Çeviri tarihi (BKPF-WWERT) boş bırakılırsa kur kayıt tarihinden alınır; vade ise belge tarihinden hesaplanır.
- Paralel para birimlerinde çevrim tarihi tipi 3 ise, çeviri tarihi USD ve EUR tutarlarını da belirler.
- Başlık doğrulaması (çağrı noktası 1): dövizli KR/KG belgede çeviri tarihi belge tarihine eşit değilse uyarı.
- F-43 / F-41'de Çeviri tarihi başlıkta her zaman açık. FB60'ta ise yalnız uyarı geldiğinde Ulusal para birimi sekmesinde açılıyor.
Bu yazı, IDES sisteminde CATR hesap planıyla kurulan TR10 şirket kodu serisinin bir parçası. Serinin diğer yazıları için TR10 etiketli yazılara bakabilirsiniz.
İlgili yazılar
- İlk Kayıt Satırından Çeviri Kuru Ne İşe Yarar? (FB00)
- Paralel Para Biriminde Kaynak PB ve EURX Tuzağı (OB22)
- Alacak Dekontunda Fatura Referansı Zorunluluğu (GGB0 / F-41)
- Doğrulamada İleti Sınıfının Değiştirilmesi (RGUGBR28)
SAP, SAP SE'nin ticari markasıdır. Bu yazıdaki ekranlar bir deneme sisteminden alınmıştır.















YORUMLAR